دستگاه میکروتوم (microtom)

تاریخچه میکروتوم :
يكي از اولين دستگاه‌هاي مورد استفاده براي آمـاده كـردن بـرش‌ در ۱۷۷۰ توسط George Adams اخــتـــراع شـــد و بــعـــدا تـــوســـط Alexander Cummings توسعه داده شد اين دستگاه با دست كار مي‌كرد و نمونه در يك استوانه قرار داده مي‌شد و sectionها از قسمت روي نمونه با استفاده از يك ميل لنگ دستي (hand crank) ايجاد مي‌شدند.  در ۱۸۳۵، Andrew Prichard يك مدل روميزي ساخت كه با ثابت كردن دستگاه به ميز و جـداكـردن اپـراتور از چاقو، لرزش را حذف مي‌كرد. گاهي اختراع ميكروتوم به Wilhelm His كــه يـك آنـاتـوميسـت بـود، نسبـت داده مـي‌شـود.

تعریف میکروتوم:    
علم هیستولوژی یا بافت شناسی امروزه در علوم مختلف به خصوص بیولوژی و پزشکی توسعه یافته و هر روزه در حال پیشرفت و ترقی میباشد. دستگاه میکروتوم به عنوان کاربردی ترین دستگاه در آزمایشگاه های هیستوپاتولوژی جهت برش بافت هایی با ضخامت در حد میکرون استفاده می شود. میکروتوم وسیله‌ای است که در آزمایشگاه‌های بافت‌شناسی، پاتولوژی و یا تحقیقات مواد برای ایجاد مقطع نازک برای تهیه نمونه مناسب برای میکروسکوپ نوری یا میکروسکوپ الکترونی عبوری استفاده می شود. با این دستگاه می‌توان از نمونه‌های قالب‌گیری شده در پارافین و یا اپوکسی برش هایی تهیه کرد. نمونه های پیشرفته تر این دستگاه قابلیت کار در دمای نیتروژن مایع برای تهیه نمونه کرایو از سلول ها و یا پروتئین ها یخ زده و نزدیک به حالت طبیعی را دارا می باشند.

اجزاء دستگاه میکروتوم:
۱- هندل بزرگ: با حرکت دورانی این هندل عملیات برش انجام می شود.
۲- دستگیره هندل بزرگ: برای ایجاد حرکت دورانی آسان تعبیه شده است.
۳- قطعه پلاستیکی قفل کننده هندل بزرگ: با فشار دادن این قطعه هندل قفل می شود.
۴- قطعه آزاد کننده قفل هندل بزرگ: با فشار دادن این قطعه قفل هندل بزرگ آزاد می شود.
۵- دکمه تنظیم ضخامت برش
۶- دریچه نمایش اعداد: جهت تنظیم ضخامت های مختلف برش از ۰٫۵ تا ۶۰ میکرون
۷- اهرم قفل کننده تیغ نگهدار
۸- ریل های هدایت کننده
۹- قطعه قفل کننده مجموع تیغ های نگهدارنده بدنه دستگاه
۱۰- محور اصلی دستگاه
۱۱- هندل کوچک
روش کار با دستگاه میکروتوم:
ابتدا تیغه یکبار مصرف دستگاه را عوض می کنیم.سپس ضخامت برش دستگاه را بسته به نیاز روی عدد مشخص تنظیم نموده وبلوک را برش می دهیم.عمل برش را تا جایی ادامه می دهیم که به نمونه برسیم سپس ضخامت برش دستگاه را روی عدد مشخصی تنظیم نموده و نمونه را برش می دهیم . صفحه بسیار نازکی به قطر درخواست بدست می آید که آن را بوسیله پنس بر روی لامی که برسطح آن الکل ۲۰%(برای باز کردن چین وچروک) ریخته ایم منتقل می کنیم.لام تهیه شده را در دستگاه Tissue floating که حاوی آب ۳۴ درجه سانتیگراد می باشد به طور کامل فرو برده و چند ثانیه صبر می کنیم تا چین وچروک صفحه برش داده شده کاملا باز شود سپس لام را طوری بالا میاوریم که صفحه برش داده شده ، قسمت اعظم لام را بدون ایجاد چین و چروک بپوشاند.
انواع میکروتوم:
میکروتوم ها به سه صورت دستی(روتاری)، نیمه اتوماتیک و تمام اتوماتیک تقسیم بندی می شوند. طراحی بسيار تخصصی و منحصر به فرد اين دستگاهها امکان تهيه برش هايی با کيفيت بسيار بالا از بافت را فراهم نموده است . انواع تيغ های يکبار مصرف در اين ميکروتوم ها قابل استفاده می باشد. در نمونه اتوماتيک کليه عمليات برش، تنظيم و حرکت افقی نمونه ، تعداد و سرعت برشها و …. بصورت اتوماتيک انجام می پذيرد .
در نوع میکروتوم دستی  میزان ضخامت برش از ۰٫۵  تا ۶۰ میکرومتر و اندازه نمونه ها ۵۰×۵۰ میباشد.
در نوع نیمه اتوماتیک میزان ضخامت برش از  ۰٫۵  تا ۹۹ میکرومتر و اندازه نمونه ها  حداکثر ۵۰×۵۰ ، سرعت برش گیری ۲۸میلی متر در ۱۲  ثانیه ویادر ۴۵ ثانیه میباشد.
در نوع تمام اتوماتیک میزان ضخامت برش از ۰٫۵ تا ۹۹ میکرومتر و اندازه نمونه ها حداکثر ۵۰×۵۰ ، سرعت برش گیری ۲۸میلی متر در ۱۲  ثانیه ویادر ۴۵ ثانیه میباشد.
میکروتوم های انجمادی: (کرایوستات )
شرکت های سازنده سعی در تولید میکروتوم های انجمادی با برشهای دقيق و تخصصی دارند لذا بیشتر تولیدات در ۳مدل روميزی کوچک –ايستاده استاندارد و ايستاده پيشرفته با ابعاد کوچک تا بزرگ مناسب برای مراکز درمانی با تعداد آزمايشات بسيار بالا خلاصه میشوند . اين ۳مدل کرايوستات برشهای دقيق و تخصصی از بافت را به صورت دستی يا اتوماتيک انجام می دهند. اين نوع ميکروتوم ها کاملاٌ پايدار و ضد رنگ هستند و قسمتهای مکانيکی آن مستقل از نوسانات دمايی است و به آسانی برشهای در حد ۱ ميکرون را انجام می دهند .

میکروتوم انجمادی  مدل رومیزی :
فضای کمی از آزمايشگاه را اشغال می کند . چون فضای داخلی آن وسيع است اين خود يک ويژگی منحصر به فرد نسبت به نمونه های هم اندازه است . اين دستگاه امکان خنک سازی تا ۳۵درجه سانتی گراد را داراست و سيستم Defrost (ذوب برفک) آن اتوماتيک می باشد . اين دستگاه بسيار تخصصی و منحصر به فرد و در عين دقت بالا ، بسيار قدرتمند و محکم است طوريکه نياز به نگهداری و سرويس را به حداقل می رساند .

میکروتوم انجمادی مدل ایستاده:
که از جمله برتريهای آن به مدل رومیزی آن است که اين مدل فضاي وسيعتري براي فريز کردن نمونه ها دارد امکان خنک کردن محفظه نمونه ها -۴۰ ميسر شده است .اين دستگاه نيز مانند مدل رو میزی تمام اتوماتيک می باشد و امکان برش از ۰ تا ۶۰ ميکرون را دارد .

میکروتوم انجمادی مدل ایستاده پیشرفته:
اين دستگاه بسيار شبيه مدل ایستاده استاندارد است با اين تفاوت که اولاٌ ابعاد بزرگتری دارد ثانياٌ امکان آماده سازی تعداد بيشتری نمونه به طور همزمان در آن وجود دارد. به اين ترتيب برای مراکزی که تعداد آزمايشات روزانه بسيار بالا دارند مناسب است . چند  آپشن شامل، سيستم انجماد سريع تا دمای ۶۰°C-  وامکان خنک سازي تا دمای ۴۵°C- را دارا میباشد.

نحوه نگهداری دستگاه میکروتوم:
• قبل از تمیز کردن دستگاه، هندل بزرگ را قفل کنید.
• جهت تمیز کردن دستگاه از مایعاتی مانند استون و گزیلل به هیچ عنوان استفاده کنید.
• جهت تمیز کردن دستگاه از فرچه و پارچه استفاده کنیدو اگر احیانا از مواد شیمیایی استفاده می کنید از عدم اسیب رساندن آن به دستگاه اطمینان حاصل نمائید.

منبع : www.4lab.ir

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *